Khi nào cha, mẹ phải bồi thường thiệt hại do con chưa thành niên gây ra theo quy định pháp luật dân sự?

Khi nào cha, mẹ phải bồi thường thiệt hại do con chưa thành niên gây ra theo quy định pháp luật dân sự?

Căn cứ Điều 21 Bộ luật Dân sự năm 2015, người chưa thành niên là người dưới 18 tuổi. Dưới góc độ pháp lý, người chưa thành niên chưa có đầy đủ năng lực pháp lý để thực hiện một số quyền cũng như gánh chịu một số trách nhiệm pháp lý nhất định. Theo đó, pháp luật dân sự hiện hành có quy định một số trường hợp mà cha mẹ phải bồi thường thiệt hại do con chưa thành niên gây ra, bao gồm hai trường hợp cơ bản sau đây:

Trường hợp 1 - Người chưa đủ mười lăm tuổi gây thiệt hại:

Trong trường hợp này nếu người đó còn cha, mẹ thì cha, mẹ phải bồi thường toàn bộ thiệt hại; nếu tài sản của cha, mẹ không để bồi thường thiệt hại mà con chưa thành niên gây thiệt hại có tài sản riêng thì lấy tài sản đó để bồi thường phần còn thiếu (khoản 2 Điều 586 Bộ luật Dân sự năm 2015).

Ngoài ra đối với trường hợp người chưa đủ mười lăm tuổi trong thời gian trường học trực tiếp quản lý mà gây thiệt hại và phía trường học đã chứng minh được mình không có lỗi trong công tác quản lý thì cha, mẹ của người này sẽ chịu trách nhiệm bồi thường (Điều 599 Bộ luật Dân sự năm 2015).

Trường hợp 2 - Người từ đủ mười lăm tuổi đến chưa đủ mười tám tuổi gây thiệt hại:

Trong trường hợp này, về nguyên tắc người gây thiệt hại phải bồi thường tài sản của mình, tuy nhiên nếu không đủ tài sản để bồi thường thì cha, mẹ của người này phải bồi thường phần còn thiếu bằng tài sản của họ (khoản 2 Điều 586 Bộ luật Dân sự năm 2015).

Mặt khác, trong trường hợp con chưa thành niên gây thiệt hại không còn cha mẹ hoặc không xác định được cha mẹ thì việc bồi thường sẽ do người giám hộ lấy tài sản của người được giám hộ thực hiện; nếu người được giám hộ không có tài sản hoặc không đủ tài sản để bồi thường thì người giám hộ phải bồi thường bằng tài sản của mình. Tuy nhiên nếu người giám hộ chứng minh được mình không có lỗi trong việc giám hộ thì không phải lấy tài sản của mình để bồi thường (khoản 3 Điều 586 Bộ luật Dân sự năm 2015).

Bên cạnh đó, cách thức xác định tuổi của người gây thiệt hại theo quy định tại Điều 586 Bộ luật Dân sự năm 2015 được thực hiện theo hướng dẫn tại Nghị quyết số 22/2022/NQ-HĐTP về hướng dẫn áp dụng một số quy định của Bộ luật Dân sự về trách nhiệm bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng.